Heeft uw kind moeite met het verwerken van prikkels?
Ieder kind krijgt de hele dag door prikkels binnen via de zintuigen. Denk aan geluiden, aanrakingen, beweging, geuren, smaken en alles wat het ziet. De hersenen verwerken deze informatie, zodat een kind begrijpt wat er gebeurt en hier passend op kan reageren.
Bij sommige kinderen verloopt dit proces minder vanzelfsprekend. Prikkels komen te sterk, te zwak of ongeorganiseerd binnen. Hierdoor kan een kind moeite krijgen met spelen, leren, communiceren of het dagelijks functioneren. Dit noemen we een sensorische informatieverwerkingsprobleem (SI-probleem).
Als logopedist met aanvullende opleiding in Sensorische Informatieverwerking (SI) kijk ik niet alleen naar de klacht, maar naar het hele kind. Samen onderzoeken we welke prikkels uw kind nodig heeft om zich prettig, veilig en optimaal te kunnen ontwikkelen.
Wat is sensorische informatieverwerking?
Sensorische informatieverwerking is het vermogen van de hersenen om informatie uit het lichaam en de omgeving te ontvangen, te ordenen en er op een passende manier op te reageren.
Wanneer deze verwerking niet goed verloopt, kan een kind:
- sneller overprikkeld raken;
- juist weinig reageren op prikkels;
- moeite hebben om zich te concentreren;
- onrustig of impulsief gedrag laten zien;
- moeite hebben met plannen en organiseren van bewegingen;
- sneller vermoeid raken;
- problemen ervaren met taal, communicatie of leren.
Een goede prikkelverwerking vormt een belangrijke basis voor ontwikkeling, aandacht, spel, motoriek en communicatie.
Hoe herkent u een prikkelverwerkingsprobleem?
Elk kind is anders. Sommige kinderen zijn vooral gevoelig voor prikkels, terwijl anderen juist weinig prikkels lijken op te merken.
Een overgevoelig kind kan bijvoorbeeld:
- snel schrikken van geluiden;
- drukke ruimtes vermijden;
- moeite hebben met veranderingen;
- snel boos of verdrietig worden;
- veel behoefte hebben aan rust;
- moeite hebben met concentreren;
- slecht tegen labels, bepaalde stoffen of aanraking kunnen.
Een ondergevoelig kind kan bijvoorbeeld:
- veel bewegen of voortdurend ergens tegenaan botsen;
- hard praten of veel geluid maken;
- weinig pijn ervaren;
- dromerig of afwezig lijken;
- moeite hebben om op gang te komen;
- steeds sterke prikkels opzoeken.
Sommige kinderen wisselen deze kenmerken zelfs af.
Welke invloed heeft dit op het dagelijks leven?
Wanneer een kind moeite heeft met het verwerken van prikkels, kan dit merkbaar zijn op verschillende gebieden.
Bijvoorbeeld:
- moeite met luisteren en communiceren;
- problemen met eten of mondgevoel;
- sneller vermoeid zijn;
- moeite met stilzitten in de klas;
- boosheid of huilbuien na een schooldag;
- onrust tijdens spelen;
- moeite met nieuwe situaties;
- problemen met zelfvertrouwen doordat dingen veel energie kosten.
Vaak horen ouders opmerkingen als:
“Hij kan zich niet concentreren.”
“Ze is altijd zo druk.”
“Hij lijkt niet te luisteren.”
“Na school is ze helemaal op.”
Achter dit gedrag kan een andere manier van prikkelverwerking schuilgaan.
Sensorische informatieverwerking en logopedie
Prikkelverwerking heeft veel invloed op communicatie.
Een kind dat voortdurend overprikkeld is, heeft vaak meer moeite met:
- luisteren;
- taal begrijpen;
- aandacht vasthouden;
- spreken;
- eten en drinken;
- mondmotoriek.
Daarom kijk ik tijdens de behandeling verder dan alleen de logopedische hulpvraag. Door inzicht te krijgen in de sensorische informatieverwerking ontstaat vaak een beter beeld van de oorzaak van de klachten.
Mijn werkwijze
Tijdens het onderzoek neem ik uitgebreid de tijd om uw kind te leren kennen.
We kijken onder andere naar:
- de hulpvraag van ouders en school;
- het dagelijks functioneren;
- de sensorische informatieverwerking;
- de alertheid;
- communicatie en taal;
- spel en motoriek;
- eventuele factoren die invloed hebben op het gedrag.
Op basis hiervan maken we samen een behandelplan dat aansluit bij uw kind.
De behandeling bestaat uit een combinatie van logopedie, sensorische informatieverwerking en praktische adviezen voor thuis en op school. Het doel is niet om prikkels weg te nemen, maar om uw kind te helpen deze beter te verwerken en er beter mee om te gaan.
Voor wie?
SI-therapie kan passend zijn voor kinderen die:
- snel over- of onderprikkeld zijn;
- moeite hebben met aandacht of concentratie;
- problemen ervaren met eten of mondgevoel;
- onrustig of juist erg teruggetrokken zijn;
- vastlopen op school;
- moeite hebben met communicatie of taal;
- veel energie kwijt zijn aan dagelijkse situaties.
Sensorische informatieverwerkingsproblemen kunnen voorkomen bij kinderen met of zonder een diagnose. Ze worden onder andere gezien bij kinderen met ontwikkelingsverschillen, waaronder autisme en ADHD, maar ook bij kinderen zonder officiële diagnose.
Samen werken aan meer rust en ontwikkeling
Wanneer een kind begrijpt wat er in zijn lichaam gebeurt en de omgeving beter kan verwerken, ontstaat er vaak meer rust. Hierdoor komt er ruimte om te spelen, te leren, te communiceren en met meer vertrouwen de wereld te ontdekken.
Heeft u het vermoeden dat uw kind moeite heeft met prikkelverwerking? Neem gerust contact op. Samen kijken we welke ondersteuning het beste past bij uw kind.