De afgelopen jaren is er steeds meer wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de effecten van yoga-bewegingen, ademregulatie en lichaamsbewustzijn op gezondheid, stressregulatie en ontwikkeling. Deze elementen worden inmiddels breed ingezet: van sport en topsport tot zorg en therapie.
Ook binnen de logopedie groeit de aandacht voor de samenhang tussen lichaam, adem, aandacht en communicatie. Bij SpelendLicht integreren we, waar nodig, adem- en lichaamsbewustzijn en rustmethodes, geïnspireerd op yoga en mindfulness, als ondersteunend onderdeel van de behandeling.
Waarom adem- en lichaamsbewustzijn?
Onderzoek laat zien dat beweging, lichaamsbewustzijn en regulatie een positieve invloed hebben op:
- concentratie en aandacht
- prikkelverwerking
- emotionele regulatie
- leren en taalontwikkeling
Door het lichaam actief te betrekken, wordt leren ervaren in plaats van alleen cognitief aangeboden. Dit sluit aan bij jonge kinderen en bij kinderen die gevoelig zijn voor prikkels of moeite hebben met regulatie.
Deskundigheid
De logopedist van SpelendLicht is gecertificeerd kinderyogadocent en heeft daarnaast verschillende verdiepingscursussen gevolgd om yoga- en mindfulnessprincipes therapeutisch en doelgericht in te zetten binnen de logopedie.
De oefeningen worden altijd aangepast aan:
- de hulpvraag van het kind
- het ontwikkelingsniveau
- de sensorische informatieverwerking
Het gaat hierbij niet om ‘yogalessen of de yoga filosofie’, maar om zorgvuldig gekozen therapeutische interventies die ondersteunend zijn aan spraak-, taal- en communicatieontwikkeling.
Effecten op spraak-, taal- en communicatieontwikkeling
1. Ondersteuning van woordenschat, zinsbouw en verhaalopbouw
Spel vormt de basis van leren. Adem- en lichaamsgerichte spelvormen nodigen uit tot fantasie en beleving. De mat kan bijvoorbeeld een auto, boot of eiland zijn. Bewegingen en houdingen zijn vaak geïnspireerd op dieren of natuurelementen.
Hierdoor ontstaan:
- thematisch spel
- betekenisvolle taal
- ruimte voor nieuwe woorden, zinnen en verhalen
Taal wordt gekoppeld aan ervaring, wat het leren verdiept.
2. Versterking van taalbegrip en het opvolgen van instructies
Door eenvoudige bewegingsinstructies leren kinderen:
- luisteren
- taal begrijpen
- opdrachten uitvoeren
Er wordt gewerkt met:
- lichaamsdelen (armen, benen, knieën)
- richtingen en voorzetsels (op, onder, naast, voor, achter)
- volgorde en herhaling
Dit ondersteunt zowel het taalbegrip als de executieve functies.
3. Ondersteuning van ademhaling en stemgebruik
Een rustige, bewuste ademhaling vormt de basis voor ontspannen spreken.
Door adem- en lichaamsgerichte oefeningen leren kinderen:
- hun adem beter voelen
- spanning loslaten
- adem en stem beter op elkaar afstemmen
Dit draagt bij aan rustiger, stabieler stemgebruik en meer spreekcomfort.
4. Ondersteuning van articulatie en motorische planning
Beweging en spraak zijn nauw met elkaar verbonden.
Herhaalde bewegingen ondersteunen:
- motorische planning
- coördinatie
- timing
Dit kan helpend zijn bij kinderen waarbij de spraak ongecoördineerd verloopt.
Daarnaast kan gebruik van stem, klankspel en zang de klankontwikkeling stimuleren.
5. Versterking van communicatieve interactie
Samen bewegen en oefenen: individueel of in tweetallen stimuleert:
- samenspel
- beurtwisseling
- oogcontact
- initiatief nemen
Kinderen leren vragen stellen, afstemmen en communiceren binnen een veilige interactie.
6. Meerdere ontwikkelingsgebieden tegelijk aanspreken
Binnen een korte tijd worden meerdere domeinen tegelijk gestimuleerd:
- motoriek
- prikkelverwerking
- aandacht
- taal en communicatie
Onderzoek laat zien dat motorische fitheid samenhangt met taalontwikkeling. Door deze gebieden te verbinden ontstaat een krachtige leeromgeving.
7. Regulatie, ontspanning en een veerkrachtig zenuwstelsel
Rustige beweging en ademhaling activeren het parasympathische zenuwstelsel, dat betrokken is bij:
- ontspanning
- herstel
- leren
Kinderen leren:
- uit de ‘drukke stand’ te komen
- prikkels beter te reguleren
- hun aandacht langer vast te houden
Dit draagt bij aan een veerkrachtig, flexibel zenuwstelsel dat nieuwe prikkels beter kan verwerken.
Conclusie
Adem- en lichaamsbewustzijn, geïnspireerd op yoga en mindfulness, ondersteunt meerdere ontwikkelingsgebieden tegelijk en creëert rust en veiligheid.
Dit vormt een gunstig klimaat om tot leren, communiceren en groeien te komen.
Binnen SpelendLicht worden deze methodes zorgvuldig en doelgericht geïntegreerd binnen logopedie en spelbegeleiding.
Ben je benieuwd of deze werkwijze passend is voor jouw kind?
Je bent van harte welkom voor een vrijblijvende kennismaking of proefsessie.
Bronnen
- Longtin, S.E. & Fitzpatrick, J.A. (2017). Yoga for Speech-Language Development. Singing Dragon.
- Beck, C. (2019). Practitioners’ Perceptions of Yoga within Speech-Language Pathology. ProQuest.
- Sommers, R.K. (1988). Prediction of fine motor skills of children having language and speech disorders. Perceptual & Motor Skills, 67, 63–72.